กระบวนการพิจารณาบทความ

กระบวนการพิจารณาบทความ (Peer Review Process)

วารสารมีกระบวนการพิจารณาบทความที่มุ่งรักษาคุณภาพทางวิชาการ ความเป็นกลาง และมาตรฐานในการตีพิมพ์ โดยบทความทุกเรื่องจะผ่านการตรวจสอบเบื้องต้นโดยกองบรรณาธิการ และได้รับการประเมินจากผู้ทรงคุณวุฒิที่มีความเชี่ยวชาญในสาขาที่เกี่ยวข้องก่อนการพิจารณาตีพิมพ์ กระบวนการตั้งแต่การส่งบทความจนถึงการเผยแพร่โดยทั่วไปใช้เวลาประมาณ 3–4 เดือน

ขั้นตอนที่ 1 การส่งบทความ (Manuscript Submission)

ผู้เขียนจัดเตรียมต้นฉบับให้เป็นไปตามรูปแบบและคำแนะนำสำหรับผู้เขียน (Author Guidelines) และส่งบทความผ่านระบบออนไลน์ของวารสาร พร้อมเอกสารประกอบตามที่วารสารกำหนด

ขั้นตอนที่ 2 การตรวจสอบเบื้องต้นและพิจารณาโดยกองบรรณาธิการ (Initial Check and Editorial Screening) — ภายใน 4 สัปดาห์

เมื่อได้รับบทความ กองบรรณาธิการจะตรวจสอบความครบถ้วนของต้นฉบับ ความสอดคล้องกับขอบเขตและวัตถุประสงค์ของวารสาร รูปแบบการจัดทำบทความ การอ้างอิง ตลอดจนความเหมาะสมและคุณภาพเบื้องต้นทางวิชาการ

บทความที่ผ่านการตรวจสอบเบื้องต้นจะเข้าสู่การพิจารณาตามรอบการประชุมของกองบรรณาธิการ เพื่อพิจารณาความเหมาะสมในการส่งเข้าสู่กระบวนการประเมิน และคัดเลือกผู้ทรงคุณวุฒิที่มีความรู้และความเชี่ยวชาญตรงหรือสัมพันธ์กับเนื้อหาของบทความ

บทความที่ไม่อยู่ในขอบเขตของวารสาร ไม่เป็นไปตามข้อกำหนดสำหรับผู้เขียน หรือไม่ผ่านการพิจารณาเบื้องต้นด้านคุณภาพทางวิชาการ อาจถูกส่งคืนให้ผู้เขียนแก้ไข หรือปฏิเสธโดยไม่ส่งให้ผู้ทรงคุณวุฒิประเมิน

ขั้นตอนที่ 3 การประเมินโดยผู้ทรงคุณวุฒิ (Peer Review) — ภายใน 4 สัปดาห์

บทความที่ผ่านการพิจารณาเบื้องต้นจะเข้าสู่กระบวนการประเมินแบบ Double-Blind Peer Review โดยผู้เขียนและผู้ทรงคุณวุฒิจะไม่ทราบข้อมูลระบุตัวตนของกันและกัน

บทความแต่ละเรื่องจะได้รับการประเมินจากผู้ทรงคุณวุฒิที่มีความรู้และความเชี่ยวชาญในสาขาที่เกี่ยวข้อง อย่างน้อย 3 คน โดย ผู้ทรงคุณวุฒิทุกคนต้องสังกัดสถาบันที่แตกต่างจากผู้เขียนทุกคน และต้องไม่มีส่วนได้ส่วนเสียหรือความสัมพันธ์ที่อาจส่งผลต่อความเป็นอิสระและความเป็นกลางในการประเมินบทความ

ผู้ทรงคุณวุฒิจะได้รับระยะเวลาในการประเมินบทความ ไม่เกิน 4 สัปดาห์ นับจากวันที่ตอบรับการประเมิน หากผู้ทรงคุณวุฒิปฏิเสธการประเมินหรือไม่สามารถดำเนินการประเมินได้ภายในระยะเวลาที่กำหนด กองบรรณาธิการอาจเชิญผู้ทรงคุณวุฒิรายอื่นทดแทน ซึ่งอาจส่งผลให้ระยะเวลาการพิจารณาบทความเพิ่มขึ้น

ขั้นตอนที่ 4 การพิจารณาผลการประเมิน (Editorial Decision) — ประมาณ 1 สัปดาห์

เมื่อได้รับผลการประเมินจากผู้ทรงคุณวุฒิครบถ้วน กองบรรณาธิการจะพิจารณาผลการประเมิน ความเห็น และข้อเสนอแนะของผู้ทรงคุณวุฒิ เพื่อประกอบการตัดสินใจเกี่ยวกับบทความ โดยผลการพิจารณาอาจเป็นดังต่อไปนี้

  • รับตีพิมพ์ (Accept)
  • ให้แก้ไขบทความ (Revisions)
  • ปฏิเสธการตีพิมพ์ (Decline)

การตัดสินใจขั้นสุดท้ายเกี่ยวกับการรับหรือปฏิเสธบทความเป็นอำนาจของบรรณาธิการ โดยพิจารณาจากคุณภาพทางวิชาการ ความสอดคล้องกับขอบเขตของวารสาร และผลการประเมินของผู้ทรงคุณวุฒิประกอบกัน

ขั้นตอนที่ 5 การแก้ไขบทความโดยผู้เขียน (Author Revision) — ภายใน 2 สัปดาห์

กรณีที่ผลการพิจารณากำหนดให้แก้ไขบทความ ผู้เขียนต้องปรับปรุงบทความตามข้อเสนอแนะของผู้ทรงคุณวุฒิและกองบรรณาธิการ พร้อมจัดทำคำชี้แจงการแก้ไข (Response to Reviewers) และส่งบทความฉบับแก้ไขกลับมายังวารสาร ภายใน 2 สัปดาห์ นับจากวันที่ได้รับแจ้งผลการพิจารณา

กองบรรณาธิการจะตรวจสอบความครบถ้วนและความเหมาะสมของการแก้ไข และอาจส่งบทความฉบับแก้ไขกลับไปยังผู้ทรงคุณวุฒิเพื่อพิจารณาอีกครั้ง หากเห็นว่าจำเป็น

หากผู้เขียนไม่สามารถดำเนินการแก้ไขภายในระยะเวลาที่กำหนด ผู้เขียนควรแจ้งกองบรรณาธิการเพื่อขอขยายระยะเวลา โดยการอนุมัติขึ้นอยู่กับดุลยพินิจของกองบรรณาธิการ

ขั้นตอนที่ 6 การตรวจภาษาและจัดรูปแบบบทความ (Language Editing and Typesetting) — ประมาณ 1–2 สัปดาห์

เมื่อบทความได้รับการตอบรับให้ตีพิมพ์แล้ว บทความจะเข้าสู่กระบวนการตรวจสอบภาษาและจัดรูปแบบสำหรับการเผยแพร่ รวมถึงการตรวจสอบรูปแบบบทความ การอ้างอิง ตาราง ภาพประกอบ และองค์ประกอบอื่น ๆ ให้เป็นไปตามมาตรฐานของวารสาร

หากพบประเด็นที่ต้องแก้ไขเพิ่มเติม กองบรรณาธิการอาจส่งข้อซักถามหรือขอให้ผู้เขียนแก้ไขภาษา ภาพประกอบ หรือข้อมูลที่เกี่ยวข้องก่อนจัดทำบทความฉบับสมบูรณ์

ขั้นตอนที่ 7 การตรวจพิสูจน์อักษรโดยผู้เขียน (Author Proofreading) — ภายใน 1 สัปดาห์

วารสารจะส่งบทความฉบับที่ผ่านการจัดรูปแบบแล้วให้ผู้เขียนตรวจพิสูจน์อักษรก่อนเผยแพร่ ผู้เขียนต้องตรวจสอบความถูกต้องของชื่อและข้อมูลผู้เขียน สังกัด เนื้อหา ตาราง ภาพประกอบ การอ้างอิง และรายละเอียดอื่น ๆ และแจ้งข้อแก้ไขกลับมายังวารสารภายในระยะเวลาที่กำหนด

การแก้ไขในขั้นตอนนี้ควรจำกัดเฉพาะการแก้ไขข้อผิดพลาดหรือความคลาดเคลื่อนที่จำเป็น และไม่ควรมีการเปลี่ยนแปลงสาระสำคัญของบทความที่ผ่านกระบวนการประเมินแล้ว

ขั้นตอนที่ 8 การแก้ไขขั้นสุดท้ายและเผยแพร่ (Final Corrections and Publication) — ประมาณ 1–2 สัปดาห์

หลังจากผู้เขียนตรวจพิสูจน์อักษรเรียบร้อยแล้ว กองบรรณาธิการจะดำเนินการแก้ไขขั้นสุดท้าย จัดเตรียมข้อมูลประกอบการเผยแพร่ กำหนดเลข DOI และเผยแพร่บทความฉบับสมบูรณ์บนเว็บไซต์ของวารสาร

ระยะเวลาดำเนินการโดยรวม

โดยทั่วไป กระบวนการตั้งแต่ได้รับบทความจนถึงการเผยแพร่ใช้เวลาประมาณ 3–4 เดือน ทั้งนี้ ระยะเวลาดังกล่าวเป็นระยะเวลาโดยประมาณ และอาจแตกต่างกันตามรอบการพิจารณาของกองบรรณาธิการ การตอบรับของผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวนรอบของการแก้ไขบทความ และปัจจัยอื่นที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการพิจารณาและเผยแพร่